مختلفي را ترجمه كرد كه بعداً در تفسير تورات از آنها بهره گرفت‌، ولي نمي‌گويد چه آثاري را و از كدام زبان ترجمه كرده است‌. اگر از يوناني بوده باشد، بي‌نهايت جالب خواهد بود، زيرا او نخستين يهودي در سده‌هاي ميانه خواهد بود كه از يوناني به عبري ترجمه كرده‌، يا مآخذ يوناني‌ را مستقيماً مورد استفاده قرار داده است‌. در سال 1305 به تفسير كتاب مقدس براساس آثار فلسفي كه ترجمه كرده بود پرداخت و بعداً از حمايت روبر آنژويي (شاه ناپل 13110 ـ 1343) برخوردار شد و دست كم تا سال 1328 در دربار او به سر برد. در سال 1352، كه در سن پيري‌ بود، سفري به اسپانيا كرد و كوشيد ميان قرائيه و رابيان را آشتي دهد، ولي موفق نشد و حتي به‌ زندان افتاد و احتمالاً در آنجا مرد.
در سال 1346(؟) كتابي به‌نام سِفِر هه - موره در رد عقايد فلسفي مربوط به آفرينش نوشت‌: او رساله‌اي هم در منطق تأليف كرد و آثار ديگري كه هيچ‌كدام منتشر نشده است‌.

4 ـ الف‌. ترجمه از لاتيني به عبري‌

اسرائيل بن يوسف كَسلَري‌

اسرائيل بن يوسف كَسلَري‌1 (مربوط به كِلا در استان هرو، فرانسه‌)، از خانواده‌ٴ يِظهَر. پزشك‌ يهودي لانگدوكي‌، مترجم لاتيني به عبري كه در حدود 1327 در آوينيون برآمد.
او در سال 1327 ـ 1328 آيين تن‌درستي آرنولد ويلانوايي (سيزدهم ـ 2)، را به عبري ترجمه‌ كرد. در مقدمه‌اي مفصل شرح مي‌دهد كه اين ترجمه را علي‌رغم وجود كتاب عالي ابن ميمون و به دلايل زير انجام داده است‌: 1) آرنولد اين كتاب را در سال 1307 براي شاه آراگون (هايمه‌ٴ دوم‌)، نوشته است‌. 2) اين كتاب به شيوه‌ٴ مسيحي تأليف شده و پزشكان يهودي كه ناگزير به‌ زندگي در ميان مسيحيان‌اند، بايد از عادات مسيحيان آگاهي داشته باشند. 3) آرنولد در فن‌ پزشكي بر همه‌ٴ گذشتگان پيشي گرفت‌، چندان كه عوام در او به چشم پيامبر مي‌نگريستند.
اسرائيل بن يوسف براي جشن پوريم منظومه‌اي درباره‌ٴ داستان استر سرود كه به يك زبان‌ بومي روميايي است‌؛ سپس آن را به عبري برگرداند؛ نسخه‌ٴ روميايي احتمالاً براي زنان و كودكان‌ و نسخه‌ٴ عبري براي مردان بوده است‌.

يهودا بن موسي بن دانيال‌

يهودا بن موسي بن دانيال بن يكوتيل‌، معروف به رابي يهوداي فيلسوف‌، يهوداي رمي يا لئونه‌ رمانو يا لئونه دي سِر دانيله‌. فيلسوف و مفسر يهودي ايتاليايي و مترجم لاتيني به عبري‌، پسر


Crescas Vidal Caslari. Israel ben Joseph ha-Caslari .1